Programmaonderdelen en doelen

Natuur

       
Dit programmaonderdeel draagt bij aan de transitieopgaven 'Landelijk gebied'.

Doelen (2023-2027)  

2.2.1

De projecten van het 'Programma Nieuwe Natuur' zijn in uitvoering en dragen bij aan het verbinden van stad en landelijk gebied, de combinatie natuur en recreatie, het natuurnetwerk en aan biodiversiteit van het landelijk gebied en daarmee aan een toekomstbestendige landbouw.

2.2.2

In samenwerking met de acht partners (Flevo-Landschap, Staatsbosbeheer, Gemeenten Almere en Lelystad, Waterschap Zuiderzeeland, Natuurmonumenten, Provincie Flevoland en Rijkswaterstaat) van Nationaal Park Nieuw Land (NPNL) wordt uitvoering gegeven aan projecten die bijdragen aan de realisatie en beleefbaarheid van een vogelparadijs van internationale waarde in 2040.

2.2.3

Positieve besluitvorming over de realisatie van Oostvaardersoevers.

2.2.4

In het Markermeer-IJmeer zijn natuur- en recreatiemogelijkheden ontwikkeld als onderdeel van een Toekomstbestendig Ecologisch Systeem (TBES) en ontstaan er kansen voor ruimtelijk-economische ontwikkelingen.

2.2.5

De financieringsmogelijkheden van het Plattelandsontwikkeling Programma (POP) en het Gemeenschappelijk Landbouw Beleid (GLB) zijn optimaal benut als instrument om de agrarische sector te stimuleren, de bodemen waterkwaliteit te verbeteren en de lokale en sociale netwerken op het Flevolandse platteland te versterken.

2.2.6

De natuurwaarden zijn behouden en zo mogelijk versterkt, de beleefbaarheid van natuurgebieden is toegenomen en de economische activiteiten in natuurgebieden ondersteunen een succesvol beheer zonder de natuurwaarden te bedreigen. We anticiperen met ons natuurbeleid op de veranderingen in het klimaat. De activiteiten van het programma dienen te voldoen aan de vereisten van de Wet Natuurbescherming.

De kwaliteit van de natuur en de biodiversiteit in het landschap is verbeterd, waarbij combinaties worden gezocht met natuurinclusieve landbouw en met recreatie en toerisme.

2.2.1. Doelrealisatie  
Met het 'Programma Nieuwe Natuur' heeft provincie Flevoland partijen zoals particulieren en natuurorganisaties in staat gesteld om zelf toegankelijke en beleefbare natuur te ontwikkelen. Dit heeft geleid tot de realisatie van nieuwe natuur, beleefbaar voor de inwoners van Flevoland. De reeds gerealiseerde natuur wordt op zelfstandige wijze, zonder structurele overheidssteun, beheerd door de betrokken burgers en organisaties. Hiermee is een belangrijk deel van de doelstelling van het programma gerealiseerd: natuur van en voor Flevolanders, duurzaam beheerd door de samenleving zelf.

2.2.2. Doelrealisatie  
In 2025 zijn, met inzet op het voorbereiden van Oostvaardersoevers, het uitvoeren van maatregelen uit het Beleidskader Oostvaardersplassen en het onderzoek naar een natuurinclusiever gebied langs de Oostkant van de A6, verschillende resultaten gerealiseerd en uitgevoerd met als doel het versterken en verbinden van de natuur. 

2.2.3. Doelrealisatie  
Er zijn gedurende 2025 verschillende onderzoeken uitgevoerd die bijdragen aan besluitvorming over de realisatie van Oostvaardersoevers, onder andere op het gebied van ecologie, ruimtelijke kwaliteit, kosten en waterveiligheid. De aanbesteding voor marktpartijen die de MIRT planning- en studiefase kunnen uitvoeren is in concept gereed gemaakt.

2.2.4. Doelrealisatie
De Stuurgroep Markermeer-IJmeer (SMIJ) heeft geconcludeerd dat er overlap zit in de ambities die zij nastreven met het Bestuurlijk Platform IJsselmeergebied (BPIJ). Vanwege de efficiënte en bundeling van krachten is in 2025 besloten dat de SMIJ opgaat in het BPIJ. 

2.2.5. Doelrealisatie  
In 2025 zijn alle projecten POP3 afgerekend. Op basis van de eindafrekeningen zijn er nog bewaren ingediend. Deze zijn deels in 2025 afgehandeld maar loopt ook nog in 2026 door. Eind 2025 is de daadwerkelijk benutting van het budget uitgekomen op 87%. Op dit moment is RVO de eindverantwoording aan de Europese commissie aan het voorbereiden.
Alle zes geprogrammeerde openstellingen zijn gerealiseerd. Voor 1 openstelling (Leader) kunnen nog subsidieaanvragen worden ingediend, de overige openstellingen zijn gesloten. Op dit moment is 82% van het beschikbaar gestelde budget beschikt. Een openstelling voor het benutten van de resterende budgetten is in voorbereiding.

2.2.6 Doelrealisatie  
De natuurwaarden staan ook in Flevoland nog steeds onder druk. In 2025 is er via verschillende sporen gewerkt aan het beheer, de kwaliteitsverbetering en bescherming van het Flevolandse Natuur Netwerk en de biodiversiteit in het landelijk gebied en de stad. Om dit te bereiken zoeken wij actief de samenwerking met onze burgers en partners en alle andere beleidsvelden.

Resultaten 2025  

We hebben in 2025 de volgende resultaten bereikt:

Goed functionerend natuurnetwerk  

  • We hebben natuurcompensatie gerealiseerd door advisering en afhandeling van formele aanvragen en de resterende opgave NNN gerealiseerd, namelijk de compensatie van 104,5 ha. 
  • We hebben verantwoordelijkheid genomen voor de Flevolandse Natura 2000 gebieden. 
  • We hebben de monitoringsopgave uitgevoerd en een wetenschappelijke review van het beleidskader Oostvaarderplassen opgeleverd.
  • We hebben de 'Subsidieregeling Natuur en Landschap' uitgevoerd; bovendien hebben we projecten uit het 'Programma Nieuwe Natuur' uitgevoerd en juridische eindafrekeningen voorbereid. 
  • Er is een conceptversie met thema’s en aandachtspunten rondom groenblauwe dooradering opgesteld.
  • In het kader van de FPLG-biodiversiteitsmaatregelen zijn er 2 projecten in uitvoering: ecologisch beheer van bermen en dijken en realiseren droge dooradering. Daarnaast heeft BoerEnNatuur Flevoland eind 2025 een subsidieaanvraag gedaan rondom de aanplant van droge dooradering en vier gemeenten en het waterschap hebben een subsidieaanvraag gedaan voor het ecologisch bermbeheer. Er zal in ieder geval nog 1 gemeente volgen.

Beleefbaar en herkenbaar NPNL

  • We hebben verbindingszone Oostvaardersplassen – Lepelaarplassen afgerond (onderdeel Almeersepoort, coördinatie gemeente Almere).
  • We zijn gestart met de uitvoeringsfase Almeersepoort fase 1 en fase 2 (coördinatie gemeente Almere) en het graven van een slenkensysteem in Poort Oostvaardersplassen Lelystad (basis voor verdere uitvoering project poort Lelystad, coördinatie SBB).
  • We hebben het gebiedsprogramma Nationaal Park Nieuw Land (Lelystadse deel) gerealiseerd (coördinatie gemeente Lelystad); daarnaast hebben we informatiepanelen geplaatst bij alle passantensteigers in NPNL (coördinatie provincie Flevoland).
  • We hebben de notitie verkeersstromen afgerond (coördinatie gemeente Almere) en eveneens het adviesrapport bebording. De uitvoering hiervan is gestart (coördinatie provincie Flevoland).
  • We hebben een concept Landschapsbiografie opgesteld (coördinatie SBB) en een Kennissymposium (eerste keer ‘outdoor’!) succesvol georganiseerd.
  • We hebben diverse natuuronderzoeken uitgevoerd.
  • We hebben een eerste bezoekersgids NPNL en filmdocumentaire NPNL opgeleverd en een succesvolle NPNL-netwerkdag voor ondernemers en vrijwilligers georganiseerd.

Besluitvorming Oostvaardersoevers

  • We hebben de voorbereiding van de realisatie van Oostvaardersoevers afgerond en zijn gestart met de planuitwerking.
  • We hebben de samenwerking bekrachtigd door een bestuurlijke samenwerkovereenkomst te sluiten met de zeven samenwerkende partners voor de planning- en studiefase.
  • We hebben de aanbesteding voor de planning- en studiefase met succes afgerond en opdracht gegeven.
  • We hebben in het kader van participatie een informatieavond georganiseerd waarbij we de brede omgeving hebben meegenomen in de ontwikkelingen en het te doorlopen proces.

We hebben met verschillende partijen gewerkt aan een Toekomstbestendig Ecologisch Systeem (TBES) en de effectiviteit van maatregelen gemonitord. 

Risico('s) en beheersmaatregel(en)  
De realisatie van het TBES is vanwege de natuurlijke omstandigheden niet volledig te garanderen. Daarom
monitoren verschillende partijen de effecten van maatregelen zoals Marker Wadden en de kwaliteit van het
Markermeer-IJmeer. 

Toekomstbestendige landbouw

  • We hebben vijf subsidieregelingen opengesteld voor het GLB.
  • We hebben het programma ‘Landbouw Meerdere Smaken’ afgerond.
  • De in samenspraak met de sector opgestelde 'Visie op Landbouw' is door PS vastgesteld.

Goed functionerend natuurnetwerk

  • We hebben formele aanvragen voor natuurcompensatie afgehandeld en advies gegeven over plannen voor natuurcompensatie. 
  • We hebben de 'Subsidieregeling Natuur en Landschap' uitgevoerd, invulling gegeven aan onze verantwoordelijkheid voor Natura 2000 gebieden en natuurmonitoring gecontinueerd.

Natuurinclusief versterken buiten NNN

  • We hebben een wetenschappelijke review van het beleidskader Oostvaarderplassen opgeleverd. De review laat zien dat bijna alle maatregelen zijn uitgevoerd en de eerste resultaten geven een positief beeld.
  • We hebben bij de uitvoering van de Bossenstrategie met name gezocht naar combinaties met lopende ontwikkelingen zoals de woonopgave. In 2025 is er een beperkt aantal Ha gerealiseerd echter is er nog een behoorlijke opgave en daartoe is er extra inzet in 2026 nodig.
  • We hebben het ‘Programma Flevoland Natuurinclusief’, het ‘Actieplan biodiversiteit’ uitgevoerd en een voorstel opgeleverd vanuit het ‘Actieplan akkervogels’.
  • We hebben het ‘Agrarisch natuur en landschapsbeheer’ uitgevoerd.

Stikstofreductie conform FAS  

  • We hebben stikstofreductie uitgevoerd conform FAS en de Wet stikstofreductie en natuurverbetering. Het bereiken van de doelen wordt bemoeilijkt omdat extern salderen niet mogelijk is en additionaliteit nog niet kan worden getoetst.
  • We hebben PAS-meldingen afgehandeld en – mede in IPO-verband - gewerkt aan nieuw provinciaal beleid.
  • We hebben de Vereniging voor Bedrijfsontwikkeling (VvB), die de belangen van de van vee- en varkenshouders in Flevoland behartigt, gefaciliteerd om te komen tot een eerste voorstel om de stikstofemissies terug te dringen. 

Bossenstrategie gerealiseerd  

  • We hebben de Bossenstrategie uitgevoerd. 
  • We hebben concrete afspraken vastgelegd met gemeenten over hectares bos en projecten gericht op kwaliteitsverbetering/vitalisering bos.

Koolstofvastlegging

  • We hebben koolstofvastlegging gerealiseerd in bodem/bomen/bos/natuur. 

Voldoen aan natuurwetgeving  

  • We hebben beschikkingen verleend voor Natura 2000-activiteiten en flora- en fauna-activiteiten. Daarnaast hebben we gebiedsvergunningen verleend op basis van Soortmanagementplannen. 
  • We hebben het 'Uitvoeringsprogramma Invasieve Exoten Flevoland' uitgevoerd en het nieuwe programma voorbereid. 
  • We hebben de relatie met de Faunabeheereenheid onderhouden en subsidie verleend. 
  • We hebben het faunaschadebudget op € 0,4 mln. per jaar begroot. 

Risico('s) en beheersmaatregel(en)  

Faunaschade  
In voorgaande jaren is gebleken dat de faunaschade per jaar enorm kan fluctueren. Zo bedroeg de faunaschade in 2023 € 0,61 mln. en in 2024 € 0,55 mln. Gelet op deze ontwikkelingen is het beschikbare faunaschadebudget in 2025 op € 0,6 mln. begroot (na wijziging). De realisatie over 2025 was € 0,5 mln.

Verbonden partij(en)
De Omgevingsdienst Flevoland & Gooi en Vechtstreek geeft uitvoering aan onze wettelijke verantwoordelijkheid voor toezicht en handhaving op het gebied van natuur en water. Zij draagt daarmee bij aan het doel om de natuurwaarden en een robuust watersysteem te behouden.

Lasten

x € 1.000
Begroot € 27.344
Gerealiseerd € 21.414
Afwijking € 5.930
Deze pagina is gebouwd op 05/12/2026 16:08:10 met de export van 05/12/2026 16:03:33