Ruimtelijke ontwikkeling, wonen en landschap

Doelen (2023-2027)

1.1.1. Doelrealisatie  
Met onze inzet in de samenwerkingsverbanden zorgen we er voor dat Flevolandse ambities onderdeel worden van bovenregionale planvorming.

1.1.2. Doelrealisatie  
Op basis van de Omgevingswet zijn we gestart met een herinrichting van het beleidshuis, waarbij we gestart zijn met de ontwikkeling van een integrale, samenhangende omgevingsvisie.

1.1.3. Doelrealisatie  
Alle in het 'Plan van Aanpak' opgenomen 19 acties zijn conform planning uitgevoerd. Uitzondering is de beoogde versnelling van het bouwtempo, dit wordt naar verwachting pas vanaf 2026 gehaald. 

1.1.4. Doelrealisatie  
In 2025 is het 'Jaarprogramma Fonds Verstedelijking Almere 2025' uitgevoerd. Daarnaast is het 'jaarprogramma Fonds Verstedelijking Almere 2026' vastgesteld.

Resultaten 2025  

We hebben in 2025 de volgende resultaten bereikt:

Constructieve samenwerking  

• We hebben afspraken over diverse samenwerkingen vastgelegd. Bovendien hebben we op basis van gemaakte meerjarenagenda’s uitvoering gegeven aan de regionale afspraken en agenda’s binnen MRA en Regio Zwolle.
  • Zo hebben we samen met de Regio Zwolle gelobbyd voor de N50 en is gestart met een programma regionale bereikbaarheid. Ook is de samenwerking met gemeenten Dronten, Urk en Noordoostpolder versterkt, waardoor we nu meer als deelregio optrekken binnen de Regio Zwolle.
  • Voor de Metropoolregio Amsterdam is in 2025 een economische verkenning uitgebracht, een rapportage over de woon-werkbalans en een uitvoeringsagenda 1.0.
  • Samen met de gemeenten, het waterschap en de betrokken rijkspartijen hebben we de uitvoeringsagenda van de 'Strategische Agenda Flevoland' geactualiseerd.
  • In samenwerking met het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ontwikkeling (VRO) hebben we het eerste 'Ruimtelijk Arrangement Flevoland' opgesteld, die is vastgesteld in het Bestuurlijk Overleg Leefomgeving.

Provinciale belangen in plannen geborgd

• We hebben in lokale omgevingsvisies, omgevingsplannen en -vergunningen de provinciale belangen beoordeeld. We hebben hierop advies en zienswijzen gegeven.
• We hebben in de regio via het Platform Omgevingswet Flevoland samengewerkt in thematische werkgroepen. Hierbij is gewerkt vanuit de afspraken over het vroegtijdig betrekken van de provincie bij plannen en initiatieven. Deze samenwerking leidt ertoe dat het provinciaal instrumentarium weinig ingezet hoefde te worden.
• We hebben bij eigen provinciale plannen (zoals voor de Rondweg Lelystad-Zuid en de Spuiweg) integraal gewerkt aan de ruimtelijke inpassing.
• We hebben uitvoering gegeven aan het programma ‘Landschap van de Toekomst’ zoals de opzet van de Monitor Landschap Flevoland en ontwerpend onderzoek voor onder andere batterijopslag.

Beleidshuis Omgevingsvisie

• Ter voorbereiding van de nieuwe omgevingsvisie hebben we een koersdocument opgesteld en aangeboden aan PS die het document hebben vastgesteld.
• In de voorbereiding van het koersdocument hebben we voor het digitale participatieplatform een toekomstpuzzel ontwikkeld, waar deelnemers hun voorkeurskeuzes konden aangeven.
• Ook hebben we voor de ontwikkeling van de omgevingsvisie een omgevingseffectrapportage (OER) laten opstellen, die inzicht geeft in de omgevingseffecten van verschillende keuzes. We hebben een overzicht en analyse gemaakt van de bestaande beleidsdocumenten om in 2026 te komen tot een goede indeling van de integrale omgevingsprogramma’s.

Wonen  

• We hebben een bijdrage geleverd aan de uitwerking van de hoofdlijnen ten aanzien van volkshuisvesting in de omgevingsvisie.
• We hebben periodiek overleg gevoerd met gemeenten en andere betrokkenen over de gemeenschappelijke thema's als versnelling, seniorenhuisvesting en toekomstbestendig bouwen. Ook hebben we in november een inspirerende woonweek georganiseerd voor alle betrokkenen in onze provincie over actuele vraagstukken en trends.
• We hebben met gemeenten, corporaties, zorgkantoor, aanbieders verzorging en verpleging en welzijnsorganisaties in kaart gebracht wat er nodig is aan ouderenhuisvesting binnen de woondeals. Dit is uitgesplitst in nultreden, geclusterde en zorggeschikte woningen. 
• We hebben gemeenten ondersteund bij het opstellen van een woonzorgvisie en uitvoeringsplannen. 
• Wat betreft aandachtsgroepen bestond de behoefte bij gemeenten en corporaties meer zicht te krijgen op de startsituatie in Flevoland als het gaat om verplichte urgentiecategorieën. Op basis van deze behoefte heeft provincie Flevoland de volgende zaken opgepakt: 'Kwantitatief onderzoek Aandachtgroepen (Companen)', 'Kwalitatief onderzoek startsituatie door middel van situatieschets huisvesting urgentiegroepen' en 'Organisatie van twee Praktijklabs in samenwerking met Platform 31'.
• We hebben inzicht verkregen in de Flevolandse woonopgave 2025-2050: reguliere woningbehoefte, aandachtgroepen en senioren. 
• We hebben met gemeenten en omliggende provincies oriënterende gesprekken gevoerd over de indeling van woningbouw- en woningmarktregio's.
• We hebben, samen met 3 andere provincies, meegewerkt om het landelijke Convenant Toekomstbestendig Bouwen te versterken. Daarmee is bijgedragen aan de broodnodige gemeenschappelijke taal voor standaardisatie, versnelling en kostenreductie.
• Het Convenant Toekomstbestendig Bouwen is nu door zowel de provincie als door alle gemeenten (met uitzondering van Noordoostpolder), het Waterschap en het RVB ondertekend. Het draagvlak is hiermee ruim verbreed.
• We hebben gemeenten en woningcorporaties actief ondersteund met een Aanjaagteam Toekomstbestendig bouwen. 
• Met het Platform Van Polder tot Pand hebben we het netwerk van boeren tot bouwers verbreed, versterkt en ondersteund, gericht op omzetten van Flevolandse vezelgewassen naar bouwmaterialen. 
• We ondersteunen gemeente Dronten bij een meer datagedreven gebiedsontwikkeling. Dit moet leiden tot betere, snellere én goedkopere ontwikkelingen. Deze ontwikkelingen worden landelijk met VRO afgestemd en komen zo uiteindelijk ten goede aan alle (Flevolandse) gemeenten.
• We hebben nieuwe afspraken in de actualisatie van de SAF ('Strategische Agenda Flevoland') toegevoegd die toekomstbestendig bouwen in de hele provincie versterken.
• We dragen bij aan de uitvoering van 2 Nationaal Groeifonds-werkpakketten gericht op een toekomstbestendige leefomgeving.
• Op initiatief van de minister van VRO worden de Woondeals, dus ook de twee Flevolandse Woondeals, periodiek geactualiseerd. Dit vereist overleg met alle betrokken partijen. Provincies staan momenteel nog niet open voor nieuwe afspraken. 
• In 2025 is het streefaantal van gemiddeld 4.000 nieuwe woningen per jaar nog niet gehaald. Vanaf 2026 worden substantieel hogere aantallen verwacht. 
• Om te borgen dat de bouw van gemiddeld 4.000 woningen per jaar haalbaar is, geldt als landelijke norm dat gestreefd wordt naar 130% harde plancapaciteit, dus voor 5.200 woningen jaarlijks. Vanuit de publiek-private monitor blijkt dat dit in 2025 nog niet wordt gehaald. Geen enkele gemeente haalt al 130%.

Subsidie flexpools  

• We hebben de middelen uit de subsidie flexpools volledig beschikt en verantwoord in de SiSa-bijlage bij de jaarstukken.

Woononderzoek

• We hebben periodiek woononderzoeksrapportages opgesteld en daarmee actueel inzicht verkregen in welk type woningen gebouwd moet worden voor alle aandachtsgroepen.

Volkshuisvestingsprogramma

• De aankomende Wet versterking regie volkshuisvesting schrijft voor dat de provincie een volkshuisvestingsprogramma opstelt. Hiervoor moeten we inzichtelijk hebben wat onze woonbehoefte is; regulier en voor specifieke aandachtgroepen. Deze onderzoeken zijn uitgevoerd en gepresenteerd aan PS. 

Regionale woonzorgvisie  

• We hebben onderzoek gedaan naar ondersteuning van CPO-initiatieven en we hebben voor initiatiefnemers en gemeenten een expertteam samengesteld waar ze met hulpvragen terecht kunnen. Onderzoeken naar bijzondere woonvormen, zoals drijvend wonen, doen we in 2026 als onderdeel van het 'Volkshuisvestingsprogramma'. 
• De vaststelling en inwerkingtreding van de Wet versterking regie volkshuisvesting (Wvrv) is vertraagd en wordt nu medio 2026/ begin 2027 voorzien. We bereiden een plan van Aanpak voor ons 'Volkshuisvestingsprogramma' voor en starten met de uitvoering hiervan in 2026. We hebben de samenwerking tussen alle partners op het speelveld beoordeeld vanuit 'Brede Welvaart'. Ter voorbereiding op de 'Sociale Agenda' spreken we met alle partners over 'Brede Welvaart' en we beoordelen plannen steeds vaker ook vanuit de optiek van de vitale samenleving. 

Wonen & Zorg  

• Drie van de zes gemeenten hebben de woonzorgvisies gereed. Naar verwachting volgen de andere drie gemeenten begin 2026. Deze woonzorgvisies leveren informatie voor het opstellen van zowel de lokale als de provinciale volkshuisvestingsplannen. Een aantal gemeenten hebben al een uitvoeringsprogramma gereed. We hebben de coördinatie van de regionale samenwerking samen met het Zorgkantoor en in overleg met gemeenten, zorgaanbieders, woningcorporaties en welzijnsorganisaties uitgevoerd. Het ondersteuningsteam van Companen heeft een voortgangsrapportage opgesteld voor het ministerie van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening (VRO).  

Huisvestingsverordening  

• In afwachting van de Wvrv zijn we ons aan het oriënteren op de vormgeving van interbestuurlijk toezicht en eventuele regelgeving. 

Bouwmonitor  

• We hebben de Flevolandse bouwmonitor geactualiseerd en geüniformeerd voor alle Flevolandse gemeenten. Met de publiek-private monitor kunnen we aan de 'Versnellingstafels' veel scherper de haalbaarheid van de planning van bouwplannen beoordelen en bespreken. 

Uitwerking Innovatiehub Bouwen  

• Eén van de ambities in de Regiodeal Nieuw Land is om een Innovatiehub Bouwen te ontwikkelen. De volgende resultaten zijn daarbij relevant:
• We hebben op basis van een groslijst van projecten voor de Innovatiehub Bouwen de eerste projectideeën uitgewerkt. In samenhang daarmee hebben we een doorlopende leerlijn ontwikkeld voor 'de bouwvakker van de toekomst' en cursorisch onderwijs opgezet. We hebben fieldlabs ontwikkeld samen met studenten en de 'bouwvakkers van de toekomst'. 
• We hebben in 2025 de ontwikkeling en uitwerking van projectideeën centraal gesteld, zodat begin 2026 enkele gezamenlijke projectvoorstellen voor de Regiodeal ingediend kunnen worden. 

Communicatiestrategie Samenlevingsopbouw  

• We hebben de communicatiestrategie voor 'Bouwen & Wonen' geactualiseerd waarbij brede welvaart als uitgangspunt is gehanteerd. 
• We hebben de eerste Woonweek Flevoland georganiseerd, met als thema Samen Bouwen aan Wonen. Een week vol activiteiten rond het thema bouwen en wonen. We hebben deze week met diverse partners kennis uitgewisseld over, gesproken over en gewerkt aan onder andere fijner wonen en leven in de bestaande stad, doorstroming, collectieve woonvormen, toekomstbestendig bouwen, bouwen met vezelgewassen en netbewust bouwen. Ook zijn een aantal woningbouw- en zorglocaties bezocht. 

Nieuwbouwlocaties  

• We zijn betrokken bij de voorbereiding van grotere nieuwbouwlocaties en hebben expertise geleverd aan gemeenten. 
• We hebben gezamenlijk een analyse laten maken van de samenhang tussen gebiedsontwikkelingen in Lelystad en de behoefte om meer vanuit stadsontwikkeling te sturen en hebben op basis daarvan bestuurlijke afspraken voorbereid voor Lelystad Next Level en meegedacht over verduurzaming van de bestaande woningvoorraad. Er zijn bestuurlijke afspraken gemaakt over de waterfrontontwikkeling bij Lelystad.

Bijdragen aan projecten Almere 2.0

• Op basis van het ‘Meerjarenprogramma Almere 2.0’ is het 'Meerjarenprogramma 2025-2029' vastgesteld. Daarbij is de governance aangepast van 6 naar 3 programmalijnen: 'Gezonde en sociale stad', 'Lerende en ondernemende stad', 'Groene en waterrijke stad'. In de programmalijnen zijn verschillende projecten opgenomen. Het jaarprogramma 2025 is uitgevoerd en de provincie is betrokken geweest bij de sleutelprojecten. Het jaarprogramma voor 2026 is vastgesteld.

Aanjaagteam Toekomstbestendig bouwen

• We hebben een aanjaagteam Toekomstbestendig bouwen opgericht en operationeel gemaakt. In 2025 hebben we de aanjaagteams uitgebreid met expertise voor wooncoöperaties en netbewust bouwen.

Monitor Brede Welvaart

• We hebben de monitor Brede Welvaart geactualiseerd en een inwonerspeiling uitgevoerd en geanalyseerd. Daarnaast hebben we een Voorzieningenmonitor opgebouwd. Deze monitor hebben we vertaald naar sturingsinformatie voor bestuurders en partners .

Digital Decision Boardroom

• We hebben de voorbereiding voor een Digital Experience Center afgerond en daarbij de focus gelegd op de digitale economie.

Feitenbasis op orde

• Betrouwbare en toegankelijke informatie is essentieel voor het maken van (ruimtelijke) keuzes en voor inzicht in de effecten van beleid. Daarom realiseren we een sterke feitenbasis. Dat stelt ons in staat om met regio en Rijk data te delen, (ruimtelijke) analyses te maken en toekomstscenario's uit te werken, waardoor we proactief in kunnen spelen op toekomstige ontwikkelingen. De feitenbasis blijft op orde door data, portalen en producten in samenhang te beheren. We zorgen dat onze registers en registraties actueel zijn en blijven. Door de data slim te ontsluiten is het mogelijk samen te werken met regionale partners. We ontwikkelen en maken gebruik van innovatieve analysetechnieken om deze informatie in te kunnen zetten voor de opgaven. Zo geeft de feitenbasis een samenhangend beeld met zicht op veranderend Flevoland.
• We hebben een sterke feitenbasis gerealiseerd en het beheer van data, portalen en producten ingericht.

Verbonden partij(en)
Niet van toepassing.